Vừa qua, tại Bảo tàng TP. Hồ Chí Minh (số 65 Lý Tự Trọng, phường Sài Gòn), Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch thành phố đã tổ chức công bố và trưng bày 2 Bảo vật quốc gia gồm Bát bồng gốm Văn hóa Hoa Lộc và Bộ tượng gốm men nhiều màu Tam quan Đại đế ( theo Quyết định số 236/QĐ-TTg ngày 3/2/2026 của Thủ tướng Chính phủ công nhận Bảo vật quốc gia, đợt 14).
Bát bồng gốm Văn hóa Hoa Lộc là một trong những cổ vật tiêu biểu của thời đại kim khí ở Việt Nam. Bát bồng gốm Văn hóa Hoa Lộc sở hữu vóc dáng cân đối với chiều cao 21cm, đường kính miệng 24cm và trọng lượng hơn 1kg. Hiện vật được chế tác từ chất liệu đất nung loại gốm cứng, có xương gốm pha trộn vụn vỏ nhuyễn thể và lớp áo gốm màu xám hồng đặc trưng có niên đại khoảng 4.000 – 3.800 năm, hiện lưu giữ tại Bảo tàng tư nhân Gốm thời dựng nước. Đây là hiện vật là cổ vật tiêu biểu, có giá trị đặc biệt về lịch sử và khảo cổ học; thể hiện mối quan hệ giao lưu, kết nối giữa cư dân văn hóa Hoa Lộc với các cộng đồng cư dân thời dựng nước. Còn Bộ tượng gốm men nhiều màu Tam quan Đại đế (có niên đại cuối thế kỷ XIX – đầu thế kỷ XX), thuộc sưu tập tư nhân của ông Lê Thanh Nghĩa. Bộ tượng thuộc loại hình tượng thờ, phản ánh đời sống tín ngưỡng dân gian Nam Bộ; mang giá trị nổi bật về lịch sử, văn hóa, mỹ thuật và kỹ thuật chế tác; tiêu biểu cho đỉnh cao của nghề gốm thủ công truyền thống phục vụ nhu cầu thờ cúng trong cộng đồng.
Tính đến năm 2026, TP. Hồ Chí Minh có 25 hiện vật, nhóm hiện vật được Thủ tướng Chính phủ công nhận là Bảo vật quốc gia, đang được lưu giữ tại Bảo tàng Lịch sử TP.HCM, Bảo tàng TP.HCM, Bảo tàng Mỹ thuật TP.HCM, Bảo tàng Bình Dương, Bảo tàng Bà Rịa – Vũng Tàu, Bảo tàng Gốm Thời dựng nước và sưu tập tư nhân Lê Thanh Nghĩa. Việc công bố Bảo vật quốc gia lần này tiếp tục khẳng định hiệu quả của mô hình phối hợp giữa thiết chế văn hóa nhà nước và các tổ chức, cá nhân trong hoạt động bảo tồn di sản; góp phần đưa các giá trị văn hóa đến gần hơn với công chúng, đặc biệt trong bối cảnh chuyển đổi số và hội nhập quốc tế sâu rộng.
Hồng Nhật